اينجا، جايي براي پيرمردها هست؟

بابابزرگ با ترس و لرز دستش را به در و ديوار مي‌گيرد و روي سراميك‌هاي لغزنده حمام آرام مي‌نشيند و دوش آب را باز مي‌كند تا دوش بگيرد. لغزندگي كف حمام هرلحظه او را تهديد مي‌كند. بعد از اين‌كه او با نگراني از افتادن و شكستن دوش مي‌گيرد، لباس‌هايش را مي‌پوشد تا به خريد برود. هنوز راه نيفتاده نزديك است روي فرش خانه سر بخورد. براي خود دعايي مي‌خواند و تقاضاي كمك از جانب خدا مي‌كند.

وقتي پايش را به پياده‌رو مي‌گذارد يك موتوري با سرعت از كنارش رد مي‌شود، ناگهان در ورودي خانه‌اش ميخكوب مي‌شود و قلبش به تپش مي‌افتد.

كمي كه حالش بهتر مي‌شود با تلاش زياد از خط‌كشي خيابان و از ميان خودرو‌هاي بي‌تحمل رد مي‌شود و در ايستگاه اتوبوس كه هيچ صندلي‌ ندارد تا خستگي پاهاي دردناكش را التيام بخشد، مي‌ايستد. او وقتي به بانك مي‌رسد تا پول بردارد، مرتب دور و برش را مي‌پايد كه كيف‌قاپي يا آدم نابابي او را دنبال نكند و تا وقتي به خانه نمي‌رسد خيالش راحت نمي‌شود.

در اين داستان كوتاه، پدربزرگ شهر ما همه چيز هست غير از احساس آسودگي و امنيت.

چندميليون سالمند همه‌روزه در كشور ما كم‌وبيش دارند اين ناامني را تجربه مي‌كنند.

در شهر جايي براي سالمندان نيست

سالمندان به دلايل جسمي و روحي به فضاهاي شهري مناسب، تحرك و تعاملات اجتماعي بسيار نيازمندند. طرح‌هاي شهرسازي بايد به سالخوردگان كمك كند از خيابان‌هاي شهر براحتي استفاده كنند و در صورتي كه فضاهاي شهري براي سالمندان مناسب‌سازي شود، پيامد مثبت آن براي ساير اقشار جامعه نيز خواهد بود. افزون بر اين درصد بالاي جمعيت جوان بيانگر درصد بالاي سالخوردگان در آينده نزديك است و اين امر لزوم توجه ويژه به نيازهاي سالمندان در فضاهاي شهري را دوچندان مي‌سازد.

اما متاسفانه اغلب شهرهاي كشور و استان براي تردد سالمندان مناسب‌سازي نشده و اين مشكلي است كه هر روز اين قشر از جامعه با آن روبه‌رو هستند.

سازمان بهداشت جهاني نيز در خصوص سياستگذاري در عرصه‌هاي بهداشتي و پيشگيري و در ادامه برنامه‌ها و سياست‌هاي خود در حوزه سالمندان، طرحي را با نام «تعيين شهرهاي دوستدار سالمند» در بسياري از شهرها و كشورهاي دنيا به مرحله اجرا درآورده است.

شهر مناسب سالمند، شهري است كه در همه بخش‌ها و تاسيسات زيربنايي، ملاحظات خاصي براي بهره‌مندي سالمندان در نظر گرفته شده است، شهري كه سالمندان در آن از نعمت وجود خانه‌هايي مناسب‌سازي‌شده برخوردارند و در استفاده از امكانات و تسهيلات شهري كوچك‌ترين مشكلي ندارند، براي مثال براي رفت و آمد درون و برونشهري از خودروهاي مناسب‌سازي‌شده بهره گرفته و ايمني كامل در عبور و مرور دارند.

با آموزش عملي و موثر استفاده از كارت الكترونيك و پرداخت‌هاي تلفني و اينترنتي و بهره‌بردن از شبكه شتاب به سالمندان مي‌توان تا حد زيادي جلوي حمل و نگهداري پول را گرفت

در شهر مناسب سالمندان‌، پارك‌ها و ميادين، فضاهاي سبز و معابر عمومي، مناسب استفاده سالمندان و داراي مراكز ويژه‌اي براي گذران اوقات فراغت سالمندان وجود دارد و با توجه به نياز و امكانات منطقه، امكانات ويژه‌اي را در اختيار سالمندان قرار مي‌دهد.

توجه به سالمندان در تعريف استانداردهاي شهري و معماري كه البته توسط دولت بايد اعمال شود، مي‌تواند امنيت بهتري را براي سالمندان جامعه فراهم كند.

سالمندان، طعمه‌هاي سارقان

سختي عبور و مرور در فضاي شهري و تجربه تلخ يك بار كيف‌قاپي، مادربزرگ را واداشته بود تا پول‌هايش را در كمد نگه دارد، اما يك روز كه او يك نيروي خدماتي براي تميزكردن خانه‌اش آورد، اين شخص از چند و چون وسايل خانه او و راه ورودش سردرآورد و خيلي زود همراه همدستش خانه پيرزن را خالي كردند و پول‌ها و طلاهايش را بردند. خودش را هم كتك‌ زده و دست و پايش را بسته و فرار كرده بودند. مادربزرگ بايد قرص‌هاي مخصوصي را براي بهبود عملكرد قلبش مي‌خورد و اگر همسايه‌ها در اثر سر و صداي او سراغش نيامده و دست و پايش را باز نمي‌كردند جان خود را از دست داده بود.

متاسفانه چه در خانه و چه در خيابان، سالمندان سوژه‌هاي مناسبي براي سارقان هستند و براي آنها طعمه‌هاي راحتي به شمار مي‌روند.

آنان سعي مي‌كنند سالمندان را فريب دهند يا از در كمك‌كردن به آنها درآيند، با ظاهر يك آشنا يا همسايه وارد شوند و از فراموشي و بيماري‌هاي آنان سوء‌استفاده كنند. فراواني مسائلي از اين دست ايجاب مي‌كند نيروهاي انتظامي، كلاس‌هاي آموزشي خاصي براي سالمندان ترتيب دهند كه آنان بتوانند به بهترين وجهي از خود در مقابل توطئه‌ها و حملات سارقان دفاع كنند و بدانند چه مواردي را بايد گزارش كنند.

با آموزش عملي و موثر استفاده از كارت الكترونيك و پرداخت‌هاي تلفني و اينترنتي و بهره‌بردن از شبكه شتاب به سالمندان مي‌توان تا حد زيادي جلوي حمل و نگهداري پول در دست اين عزيزان را گرفت و به اين ترتيب از سرقت‌هاي زياد پيشگيري كرد.

اما اين آموزش‌ها نه در حد تئوري، بلكه بايد در حد عملي باشد و تا حصول اطمينان از كسب مهارت به‌صورت كاربردي ادامه يابد.

 

منبع: جام جم